Tổng thống Venezuela cáo buộc Đại sứ Pháp can thiệp công việc nội bộ

Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro. (Nguồn: AP)

Tổng thống Venezuela cáo buộc Đại sứ Pháp can thiệp công việc nội bộ

Ngày 14/2, Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro đã cáo buộc Đại sứ Pháp tại Caracas Romain Nadal đã can thiệp vào công việc nội bộ của quốc gia Nam Mỹ này sau khi ra sân bay đón thủ lĩnh đối lập Juan Guaido trở về sau chuyến công du một số nước châu Âu, Canada và Mỹ.

Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro. (Nguồn: AP)
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro. (Nguồn: AP)

Ông Maduro khẳng định, Bộ Ngoại giao Venezuela đang xem xét các biện pháp trả đũa, trong đó không loại trừ khả năng trục xuất ông Nadal như đã từng làm hồi đầu năm 2019 với Đại sứ Đức Daniel Kriener, khi ông này cũng ra sân bay đón thủ lĩnh đối lập Guaido sau một chuyến đi bất hợp pháp khác.Phát biểu trong một cuộc họp báo, Tổng thống Maduro đánh giá hành động của người đứng đầu cơ quan ngoại giao Pháp tại Venezuela là “nghiêm trọng”.

Bên cạnh đó, Tổng thống Maduro yêu cầu Ngoại trưởng Jorge Arreaza xem xét kỹ lưỡng các hành động đáp trả đối với tất cả các cán bộ ngoại giao của các đại sứ quán can thiệp vào công việc nội bộ của Venezuela trong ngày mà ông Guaido trở về sau chuyến đi gần một tháng ra nước ngoài bất chấp lệnh cấm xuất cảnh của cơ quan chức năng Venezuela.

Pháp là một trong những nước công nhận thủ lĩnh đối lập Guaido là “Tổng thống lâm thời” của Venezuela và cáo buộc ông Maduro là “độc tài” vì đã tiếm quyền sau cuộc bầu cử hồi năm 2018 mà Paris cho rằng có sự gian lận.

Việt An

(theo Reuters)

Y tá chăm sóc một bệnh nhân nhiễm nCoV tại bệnh viện ở Vũ Hán. Ảnh: Reuters.

Thêm hơn 2.600 người nhiễm virus corona

Trung Quốc ghi nhận thêm 2.641 trường hợp nhiễm virus corona, nâng tổng số người nhiễm trên thế giới lên 67.100, trong đó có 1.526 ca tử vong.

Tỉnh Hồ Bắc, tâm điểm dịch viêm phổi corona (Covid-19), có thêm 139 ca tử vong và 2.420 ca nhiễm mới, nâng tổng số người chết và nhiễm bệnh tại tỉnh lên lần lượt là 1.457 và 54.406, theo số liệu được Ủy ban Y tế tỉnh này công bố hôm nay.

Y tá chăm sóc một bệnh nhân nhiễm nCoV tại bệnh viện ở Vũ Hán. Ảnh: Reuters
Y tá chăm sóc một bệnh nhân nhiễm nCoV tại bệnh viện ở Vũ Hán. Ảnh: Reuters

Ủy ban Y tế quốc gia Trung Quốc sau đó cho biết cả nước ghi nhận thêm 143 ca tử vong và 2.641 trường hợp nhiễm bệnh, đưa số người chết tại Trung Quốc đại lục lên 1.523 và số người nhiễm bệnh lên 66.492.Trong số các trường hợp mới, 1.138 ca được xác nhận thông qua chẩn đoán lâm sàng và 1.282 ca được xác nhận thông qua các bộ xét nghiệm. Thành phố Vũ Hán, thủ phủ tỉnh Hồ Bắc có 1.923 ca nhiễm mới.

Toàn thế giới hiện có 67.100 trường hợp nhiễm bệnh, 1.526 người chết và 8.193 người được chữa khỏi. Ba ca tử vong được ghi nhận ngoài Trung Quốc đại lục là một người đàn ông Vũ Hán ở Philippines, một người đàn ông ở Hong Kong và một cụ bà ngoài 80 tuổi ở Nhật Bản.

Giới chức Hồ Bắc thông báo thay đổi phương pháp tính số ca nhiễm từ ngày 13/2. Theo đó, các trường hợp có biểu hiện lâm sàng hoặc được chẩn đoán lâm sàng nhiễm virus sẽ được tính chung vào số liệu ca nhiễm mới. 

Thay đổi này khiến số ca nhiễm mới tăng vọt khi tỉnh ghi nhận 14.840 trường hợp nhiễm mới, trong đó 13.332 được chẩn đoán lâm sàng và 242 ca tử vong. Phát ngôn viên Ủy ban Y tế Thượng Hải cho biết phương pháp chẩn đoán người nhiễm virus không thay đổi ở bất kỳ địa phương nào của Trung Quốc ngoài Hồ Bắc.

Dịch Covid-19 bùng phát ở Vũ Hán từ tháng 12, đã lan ra 27 quốc gia, vùng lãnh thổ.

Vũ Hoàng (Theo ReutersSCMP)

Các nước có bệnh nhân viêm phổi do nCoV.

Hy vọng vụt tắt trên du thuyền Diamond Princess

John và Carol Montgomery mừng rỡ khi thuyền trưởng thông báo một số người có thể rời tàu Diamond Princess, nhưng hy vọng nhanh chóng tan biến.

Hy vọng của cặp vợ chồng người Mỹ được thắp lên sau khi Bộ trưởng Y tế Nhật Bản Katsunobu Kato hôm qua cho biết một số hành khách nhất định trên Diamond Princess, du thuyền đang bị cách ly tại cảng Yokohama, tỉnh Kanagawa, có thể lên bờ.

Du thuyền này cùng hơn 3.700 hành khách, thành viên thủy thủ đoàn đã bị cách ly tại cảng từ ngày 4/2, sau khi một hành khách 80 tuổi từ Hong Kong đi tàu tháng trước dương tính với nCoV.

Vợ chồng John và Carol Montgomery nghĩ rằng họ đủ tiêu chuẩn được lên bờ, vì hai người đã phải ở trong một cabin không có cửa sổ và ban công suốt 10 ngày qua, trong khi ông Montgomery, 68 tuổi, mắc bệnh tiểu đường. Tuy nhiên, hy vọng của họ tắt ngúm khi thuyền trưởng Diamond Princess sau đó đưa ra các tiêu chí chặt chẽ hơn so với thông báo mơ hồ của Bộ trưởng Kato.

Theo đó, chỉ những hành khách trên 80 tuổi đang có bệnh lý nền hoặc sống trong cabin kín mới được rời tàu. “Có vẻ như chúng tôi sẽ không được đi đâu hết”, bà Montgomery, 67 tuổi, cho hay.

Bình luận viên Motoko Rich của NY Times nhận định sự trông chờ và hụt hẫng của hành khách trên du thuyền Diamond Princess phản ánh cách xử lý dịch viêm phổi corona (Covid-19) vụng về của Nhật Bản.

Kể từ khi du thuyền bị cách ly, các ca nhiễm nCoV mới trên tàu tăng lên gần như hàng ngày. Hiện có 218 ca nhiễm trong số 3.711 người trên tàu, biến nó thành ổ dịch lớn thứ hai thế giới, chỉ sau Trung Quốc.  

Các nước có bệnh nhân viêm phổi do nCoV.
Các nước có bệnh nhân viêm phổi do nCoV.

Trong khi giới chức Nhật đang xem xét khả năng kéo dài lệnh cách ly tàu Diamond Princess, dự kiến kết thúc vào ngày 19/2, nhiều chuyên gia bày tỏ lo ngại rằng hàng nghìn người sống trong không gian chật hẹp trên tàu có thể truyền bệnh cho nhau. Nhật Bản cũng trở thành quốc gia thứ ba trên thế giới sau Trung Quốc và Philippines có người nhiễm nCoV tử vong, sau cái chết của một cụ bà trong độ tuổi 80 ở tỉnh Kanagawa hôm qua. Bộ trưởng Kato cho biết mối liên hệ giữa nCoV với cái chết của bà chưa rõ ràng, nhưng kết quả xét nghiệm dương tính với virus được xác nhận sau khi bà qua đời. Cụ bà cũng xuất hiện các triệu chứng bệnh dù dường như chưa từng đến Trung Quốc.

Bác sĩ Peter Katona, chuyên gia bệnh truyền nhiễm tại Đại học California, Mỹ, cho rằng không gian kín trên con tàu là môi trường thuận lợi cho virus lây lan, dù giới khoa học còn nhiều điều chưa biết về phương thức nCoV lan truyền.

Việc Bộ Y tế Nhật Bản cho phép một số người rời Diamond Princess được cho là hành động nhằm xoa dịu không khí căng thẳng trên tàu. Theo tài liệu Bộ Ngoại giao Nhật Bản cung cấp cho các đại sứ quán, chính phủ nước này đang thảo luận kế hoạch xét nghiệm nCoV cho một số người trên tàu, nhằm xác định khả năng cho phép thêm nhiều người rời du thuyền để cách ly trên đất liền. Nhiều hành khách kêu gọi xét nghiệm cho tất cả, nhưng Tokyo nói rằng việc này không thực tế.

Nỗi căng thẳng của những người trên tàu ngày càng tồi tệ trước thông tin số ca nhiễm gia tăng và một số người trong tình trạng nghiêm trọng. “Tôi đã làm hết sức để mọi người giữ bình tĩnh, nhưng giờ đây mọi thứ đang trở nên khó khăn hơn rất nhiều. Việc ở lại trên tàu dường như đặt chúng tôi vào nguy hiểm mỗi ngày”, Sarah Arana, nhân viên y tế người Mỹ, cho biết trong một tin nhắn gửi từ du thuyền.

Một số nhà dịch tễ học cho rằng phần lớn những ca dương tính với nCoV đã nhiễm virus trước khi lệnh cách ly Diamond Princess được áp dụng hôm 4/2. Hành khách Hong Kong mắc bệnh rời tàu từ hôm 25/1. Hơn một tuần kể từ đó, các hành khách đã cùng nhau dùng buffet, ngồi gần nhau trong các buổi biểu diễn trong nhà hát và quây quần chơi mạt chược.

“Đây là một hiện tượng tự nhiên trong dịch tễ học”, bác sĩ Allen Cheng, chuyên gia tại Đại học Monash, Australia, cho biết. “Người đầu tiên nhiễm bệnh có thể đã lây cho nhiều người khác. Những ca thứ cấp lại dẫn tới các trường hợp ở cấp tiếp theo. Điều chúng ta chứng kiến hiện nay là sự ủ bệnh của những người cấp thứ ba đó”.

Với việc các thành viên thủy thủ đoàn ăn ở, sinh hoạt gần nhau, mọi người càng ở trên tàu lâu thì nguy cơ lây nhiễm mới càng tăng lên, bình luận viên Rich cho hay. Mối nguy hiểm thể hiện qua việc một quan chức Bộ Y tế Nhật Bản nhiễm nCoV sau khi tiến hành đánh giá triệu chứng của các hành khách và thủy thủ đoàn. Người này đã đeo khẩu trang và găng tay, nhưng không mặc đồ bảo hộ.

“Có khả năng các ca lây nhiễm đã lan rộng, bất chấp thực tế hành khách bị cách ly trên tàu. Tốt hơn hết là để họ lên bờ, bởi chúng ta không biết nguyên nhân lây nhiễm tại giai đoạn này”, Mitsuyoshi Urashima, giáo sư dịch tễ học tại Bệnh viện Đại học Jikei, Nhật Bản, nêu ý kiến.

Một hành khách trên ban công tàu Diamond Princess đang bị cách ly tại cảng Yokohama, Nhật Bản hôm nay. Ảnh: AFP.
Một hành khách trên ban công tàu Diamond Princess đang bị cách ly tại cảng Yokohama, Nhật Bản hôm nay. Ảnh: AFP.

Hành khách này kể thêm rằng khi ông cùng vợ ra ngoài để hít thở không khí trong lành theo quy định vào hôm 12/2, họ bắt gặp một hành khách khác đang ho trên hành lang. “Vì vậy, toàn bộ tình hình hiện nay dựa trên một logic sai lầm”, ông cho hay.Bản thân hành khách cũng lo ngại nguy cơ những người có khả năng từng tiếp xúc với các ca bệnh sẽ bị cách ly lâu hơn. “Logic và cơ sở của việc cách ly là nếu mọi người không sốt, không có dấu hiệu ốm sau 14 ngày đồng nghĩa với không nhiễm virus. Tuy nhiên, vấn đề là trên con tàu nuôi virus này, chúng tôi có thể tương tác với ai đó nhiễm bệnh ngay trước khi lệnh cách ly kết thúc”, ông Montgomery nói.

Trong cuộc họp hồi đầu tuần, Masami Sakoi, quan chức Bộ Y tế Nhật Bản, cho biết những người tiếp xúc với hành khách nhiễm nCoV có thể phải bắt đầu lại quá trình cách ly kéo dài hai tuần. Nhiều người, trong đó có bà Montgomery, đề nghị chính phủ các quốc gia có hành khách hoặc thành viên thủy thủ đoàn trên Diamond Princess cho phép công dân cách ly tại cơ sở trên đất liền.

“Tôi nghĩ sẽ hiệu quả hơn nếu đại sứ quán Mỹ đưa chúng tôi lên bờ và di chuyển khỏi đây, sau đó cách ly và xét nghiệm cho chúng tôi”, bà nói.

Tuy nhiên, việc tìm cơ sở cách ly đủ sức chứa số lượng người lớn như vậy, đồng thời đảm bảo an toàn và chăm sóc y tế đúng cách, sẽ là một thách thức lớn, đặc biệt khi Nhật Bản xuất hiện nhiều ca bệnh mới. Hôm 13/2, Bộ Y tế nước này công bố ba trường hợp nhiễm nCoV mới, trong đó có một tài xế taxi và một bác sĩ.

Bất chấp căng thẳng gia tăng, một số hành khách vẫn cố gắng tận dụng thời gian mắc kẹt trên tàu. Aun Na Tan, công dân Australia đang ở chung cabin không có cửa sổ với chồng cùng hai con, cho biết cả nhà cùng chơi bài và xem phim trong thời gian rảnh.

Trong không gian chật hẹp, người phụ nữ 43 tuổi cho hay con gái cô lúc nào cũng sà vào lòng mẹ khi nằm trên giường. “Tôi chỉ đang tận hưởng, bởi những cơ hội như vậy ngày càng ít đi lúc con tôi dần lớn lên”, Tan nói. Thậm chí những người đủ điều kiện lên bờ vẫn muốn ở lại trên tàu.

“May mắn thay, chúng tôi đang ở trong căn phòng lớn hơn một chút nên cảm thấy ổn”, Masako Ishida, người phụ nữ 61 tuổi đang du lịch cùng mẹ và bố dượng, những người đều trong độ tuổi 80, cho hay. “Chúng tôi không thấy phiền chút nào kể cả trong trường hợp phải rời đi cuối cùng. Mọi thứ sẽ dễ dàng hơn nếu chúng tôi ở đây đến ngày 19/2 và thư giãn”.

 Ánh Ngọc (Theo NY Times)

Tỷ phú Hong Kong Tang Shing-bor năm nay 86 tuổi. Ảnh: Forbes

Thành tỷ phú nhờ săn nhà hoang

HONG KONG -Tins Plaza là nhà máy nhựa bỏ hoang, ọp ẹp ở quận Tuen Mun. Nhưng từ cái nhìn đầu tiên, Tang Shing-bor đã thấy đây là kho báu.

Năm 2005, ông trả 36 triệu USD để mua Tins Plaza. Nhưng chính Tang cũng không đoán trước được rằng chỉ 2 năm sau, ông kiếm được gấp ba.

Chính nhờ việc tìm mua các bất động sản công nghiệp bỏ hoang như Tins Plaza, rồi bán lại, hoặc cải tạo lại, Tang đã thoát bờ vực phá sản năm 2003 và trở thành tỷ phú năm 2016. Hiện tại, ở tuổi 86, ông là người giàu thứ 14 Hong Kong, theo Forbes, với tài sản 5,7 tỷ USD.

Tang nổi tiếng với những thương vụ đi ngược trào lưu. Bất chấp cuộc biểu tình kéo dài nhiều tháng phủ bóng lên thị trường bất động sản Hong Kong, Tang vẫn đang đổ tiền ồ ạt vào bất động sản công nghiệp tại đây. Năm ngoái, ông đã chi ra tới 700 triệu USD. Theo số liệu từ hãng nghiên cứu Real Capital Analytics, Tang là người mua bất động sản công nghiệp Hong Kong nhiều nhất năm 2019.

Tỷ phú Hong Kong Tang Shing-bor năm nay 86 tuổi. Ảnh: Forbes
Tỷ phú Hong Kong Tang Shing-bor năm nay 86 tuổi. Ảnh: Forbes

Tang đang đàm phán thương vụ kế tiếp. Đó là một tòa nhà đổ nát gần sân bay cũ Kai Tak của thành phố. Chính quyền Hong Kong đang đấu giá nơi này để tái thiết. Với Tang, bất ổn chính trị tại Hong Kong chỉ giúp ông có món hời lớn hơn mà thôi.”Đây là cơ hội tốt nhất tôi từng thấy”, Tang cho biết trong một cuộc phỏng vấn hiếm hoi tại một trong các tòa nhà của ông ở quận Mong Kok. Nơi này chỉ cách vài tòa nhà so với địa điểm diễn ra một số cuộc biểu tình. Trong suốt buổi phỏng vấn, ông liên tục nhận điện thoại từ các môi giới, hãng bất động sản và luật sư.

Tài năng của Tang trong việc tìm ra và cải tạo lại các tàn dư của Hong Kong khi còn là trung tâm sản xuất đã hấp dẫn nhiều đối tác, như Chinese Estates Holdings và Jiayuan International. Cả hai đều đã lập liên doanh với công ty ông – Stan Group để cải tạo các bất động sản công nghiệp. “Ông ấy làm việc rất hiệu quả và có kinh nghiệm”, Joseph Lam – một lãnh đạo tại Colliers International nhận xét.

Giới bất động sản Hong Kong gọi Tang là “Chú Bor”. Địa ốc cũng chỉ là một trong những lĩnh vực ông tham gia. Tang từng sản xuất bóng đèn neon thập niên 50 và quản lý nhà hàng thập niên 70. Sự nghiệp của ông cũng phản ánh sự phát triển của Hong Kong vài thập niên qua.

Tang chưa bao giờ sợ thất bại. Cha mất khi ông mới 5 tuổi. Mẹ ông đã phải nuôi sống gia đình bằng một công việc trả lương rất thấp trong nhà máy. “Tôi đã phải nghĩ ra rất nhiều cách để tồn tại”, Tang nói. Ông từng lang thang bên ngoài nhà hàng khi đói bụng, chờ người ta cho đồ ăn.  

Lớn lên trong cảnh nghèo khổ rèn cho ông tinh thần bền bỉ, gan góc. Khi đã ngoài 70 tuổi, ông vẫn duy trì được vóc dáng nhờ bơi lội vào sáng sớm. “Mọi chuyện luôn có cách. Chẳng có vấn đề nào không giải quyết được cả”, ông nói.

Tang chỉ tốt nghiệp tiểu học. Năm 1950, ông đi theo một người thợ làm biển hiệu neon để học việc. Năm 20 tuổi, ông mở cửa hàng riêng. Thành công từ cửa hàng này giúp ông có vốn mở quán ăn với bạn năm 1970. Từ đó, Tang bắt đầu đổ tiền vào hàng loạt nhà hàng.

Thập niên 80, ông mở rộng sang hàng loạt mảng kinh doanh mới, trong đó có xe cũ. Dù vậy, ông thành danh nhờ việc mua đi bán lại các cửa hàng. Một trong các vụ đầu tư nổi bật nhất của ông là mua lại một tòa nhà cũ năm 1990 và cải tạo nó thành Mongkok Computer Centre nổi tiếng.

Tang trong một căn nhà ông sở hữu ở quận Mong Kok. Ảnh: Forbes
Tang trong một căn nhà ông sở hữu ở quận Mong Kok. Ảnh: Forbes

Ông bắt đầu bán bớt tài sản, kể cả Mongkok Computer Centre. Dù vậy, Tang vẫn giữ lại các bất động sản công nghiệp mà ông bắt đầu mua từ năm 1996 để phòng trừ rủi ro.Đến năm 1997, Tang đã có hơn 200 cửa hàng trị giá gần 7,3 tỷ đôla Hong Kong (942 triệu USD) và bắt đầu lên kế hoạch IPO. Nhưng sau đó, khủng hoảng tài chính châu Á xảy ra. Thị trường bất động sản Hong Kong mất giá tới 70% giai đoạn 1997 – 2004, một phần do dịch SARS bùng nổ. Đến năm 2004, Tang đã gánh khoản nợ 4 tỷ đôla Hong Kong.

Năm 2005, ông mua Tins Plaza với giá 280 triệu đôla Hong Kong. Ông chỉ chi ra 28 triệu HKD và phần còn lại vay ngân hàng từ thế chấp các tòa nhà đang sở hữu.

6 tháng sau, Tang nhận được cuộc gọi từ một công ty Australia – Macquarie Goodman – đề nghị mua tòa nhà với giá 500 triệu đôla Hong Kong. Đến tháng 10 năm đó, quỹ đầu tư bất động sản Mapletree của Singapore trả giá 520 triệu HKD. Tang đều từ chối.

Ông biết bất động sản thương mại có giá cao hơn bất động sản công nghiệp. Vì thế, ông định hướng phát triển cho Tins Plaza thành thương mại. 2 năm sau, một lãnh đạo của Macquarie bay từ Sydney sang gặp ông với lời đề nghị mới – 850 triệu đôla Hong Kong. Tang đã bán Macquarie Tins Plaza, kiếm lời 570 triệu đôla Hong Kong. “Tins Plaza là giao dịch đáng nhớ nhất của tôi”, ông nói.

Sau đó, Tang không nghĩ đến chuyện nghỉ ngơi. Ông nhắm đến một nhà máy cũ khác gần đó – Gold Sun Industrial Building. Không như các thương vụ trước, Goldsun có nhiều chủ sở hữu, buộc ông phải đàm phán riêng lẻ. Tang mua tầng đầu tiên năm 2006, nhưng đến tận năm 2014 mới xong. “Tôi phải mua từng tầng một”, ông nhớ lại.

Tang cũng gặp khá nhiều may mắn. Mong muốn tăng nguồn cung bất động sản cho văn phòng, khách sạn và khu mua sắm, chính quyền Hong Kong năm 2010 ra chính sách khuyến khích tái thiết bất động sản công nghiệp không sử dụng. Họ cũng gỡ bỏ hạn chế về quy mô dự án xây trên đất chuyển đổi từ mục đích công nghiệp. Vì thế, giá nhà máy tăng tới 152% giai đoạn 2010 – 2016.  

Đến nay, Tang đã mua 73% các tòa nhà gần sân bay cũ. Việc tái thiết Kai Tak chắc chắn sẽ làm tăng giá bất động sản quanh khu này.

“Tôi rất lạc quan về tương lai của Hong Kong”, Tang nói, “Tôi đã chứng kiến nhiều thăng trầm rồi. Luôn có cơ hội trong các rủi ro. Và đây là cơ hội của tôi”.

Hà Thu (theo Forbes)

CẢNH ‘NỘI BẤT XUẤT, NGOẠI BẤT NHẬP’ Ở TÂM DỊCH VIRUS CORONA

Vĩnh Phúc vừa phong tỏa toàn bộ xã Sơn Lôi trong 20 ngày để khoanh vùng, dập dịch sau khi ghi nhận trường hợp thứ 11 ở địa phương nhiễm virus corona.

cach_ly

“Ối giời ơi ông Năm ơi, ông đeo khẩu trang vào đi”

Tiếng kêu thất thanh cùng tiếng xe phanh kít lại, Huệ chạy ào ra đường đưa cho người đàn ông chiếc khẩu trang vải.

“Vội quá quên mất”, ông Năm cười trừ.

Hai ngày nay, Huệ cùng vài thanh niên trong thôn Ái Văn ngồi trước nhà văn hóa phát khẩu trang và nước rửa tay khô miễn phí cho bà con xóm làng. Những người bị nhiễm và nghi nhiễm đã được chuyển đến khu cách ly. Những người còn lại được cho là chưa tiếp xúc với người bị nhiễm nên vẫn được ở lại nhưng được khuyến cáo luôn đeo khẩu trang và rửa tay thường xuyên.

Nhóm của Huệ túc trực cả ngày để hỗ trợ người dân trong xã. Khẩu trang và nước rửa tay khô được các nhà hảo tâm gửi tặng, đảm bảo ai cũng có để sử dụng.
Nhóm của Huệ túc trực cả ngày để hỗ trợ người dân trong xã. Khẩu trang và nước rửa tay khô được các nhà hảo tâm gửi tặng, đảm bảo ai cũng có để sử dụng.

Chiều 13/2, tỉnh Vĩnh Phúc quyết định cách ly phong tỏa toàn bộ xã Sơn Lôi (hơn 10.600 nhân khẩu) thuộc huyện Bình Xuyên. Nội bất xuất, ngoại bất nhập. Gia đình anh Huỳnh Hữu Tuyển là một trong số những hộ dân phải tuân thủ quy định đó.

Ngày đầu cách ly

Năm nay, sau khi nghỉ Tết, vợ chồng anh Tuyển tới thủ đô tiếp tục công việc bán hàng gần một trường học. Nhưng khi học sinh được nghỉ do Covid-19, hàng quán vắng vẻ, anh chị đành trở về quê nhà. cCô con gái đang theo học một trường đại học tại Hà Nội cũng đi đi về về vì lịch nghỉ đột xuất. Mấy ngày sau, kế hoạch phong tỏa xã được thông tin đến từng hộ dân.

Ngồi trong phòng khách, trên bàn là mấy chai nước đóng sẵn, anh Tuyển tiếp phóng viên với một tâm trạng thoải mái. “Không làm ở Hà Nội thì về đi phụ vài việc linh tinh cũng được. Đồ dự trữ có sẵn rồi. Nhà cửa cũng được phun khử trùng rồi”, người đàn ông nói.

Trên đường ra chợ, cờ đỏ sao vàng vẫn bay phấp phới. Những cành đào bung nở trước cửa mỗi nhà nay có thêm những băng rôn, khẩu hiệu hướng dẫn cách đeo khẩu trang, mô tả triệu chứng của Covid-19 cùng nhiều khuyến cáo phòng dịch.


Đối diện bên kia đường, chủ cửa hàng thịt Nam Anh ngồi chờ bán nốt vài cân giò. Tất cả thịt lợn tươi đã hết sạch. Khi cả xã bị cách ly 20 ngày, mọi người mua thịt nhiều hơn để tích trữ.Hôm nay, khu chợ cũng không có gì khác biệt, những cửa hàng hoa quả, thịt lợn hết hàng từ sớm. Phía đầu chợ, quầy hàng của chị Hạnh vẫn mở cả ngày với đầy đủ các loại, tất cả đều được chị lấy từ chợ đầu mối ở Hà Nội. “Mọi người đã quá hiểu về căn bệnh cũng như cách phòng dịch nên việc buôn bán ở chợ không bị ảnh hưởng”, chị Hạnh nói khi nhặt cam cho khách.

Tuy nhiên, không phải ai đi lấy hàng cũng suôn sẻ như chị Hạnh. Chị Liên, chủ quầy hoa bên cạnh, than thở: “Tôi đi lấy hàng không dám nói là người ở Sơn Lôi, sợ bị người ta xì xào. Quả thực, chúng tôi có tạo nên dịch đâu mà người ta lại nghĩ về chúng tôi như vậy”.

 

Người dân Sơn Lôi vẫn rủ nhau ra quán trà quen thuộc. Họ cẩn thận đeo khẩu trang khi tiếp xúc với nhau theo hướng dẫn phòng dịch
Người dân Sơn Lôi vẫn rủ nhau ra quán trà quen thuộc. Họ cẩn thận đeo khẩu trang khi tiếp xúc với nhau theo hướng dẫn phòng dịch

Một buổi họp thôn Ái Văn được thực hiện sau khi có lệnh phong tỏa. Ông Nguyễn Văn Hải, trưởng thôn, đọc một bảng thông báo dài vài tờ A4 về tất cả các quy định, đặc biệt trong đó là khuyến cáo mọi người chỉ làm việc, sinh hoạt trong phạm vi xã.Chỉ khác là bây giờ ai cũng có chiếc khẩu trang.Người Sơn Lôi vẫn tiếp tục công việc hàng ngày. Người ra đồng cấy lúa cho vụ xuân hè, người chở từng bao cát cho kịp dựng ngôi nhà, người mua người bán nhộn nhịp cả một con đường…

Còn người dân trong thôn làm tại các công nghiệp gần đó nên tạm thời nghỉ việc, chấp hành nghiêm túc, phối hợp cùng cơ quan chức năng phòng dịch để cùng bảo vệ bản thân và cộng đồng.

Bên ngoài, nhóm của Huệ vẫn tích cực hướng dẫn bà con đeo khẩu trang và sử dụng nước rửa tay khô thường xuyên.

Vài người dân hiếu kỳ tập trung xem xét. “Từ thời cha sinh mẹ đẻ chưa bao giờ gặp cảnh tượng này”, một người đàn ông chép miệng. Nhóm này nhanh chóng bị lực lượng chức năng yêu cầu giải tán, không tụ tập đông người.
Chiều 13/2, con đường dẫn vào trung tâm xã từ KCN Bình Xuyên bỗng nhộn nhịp hơn khi barie được dựng lên. Công an bắt đầu kiểm soát chặt những người ra vào trong xã. Muốn vào, người dân phải trình giấy tờ tùy thân. Một khi đã vào trong sẽ không được quay ra.
Không lo thiếu nhu yếu phẩm

Anh Nguyễn Văn Thân tất bật mang xăng từ trạm đến barie để bán cho người dân vì không ai được ra ngoài. Anh kể từ ngày làm việc ở cây xăng này, chưa bao giờ anh có hình thức bán xăng lạ lùng như thế. Bản thân anh cũng là người xã Sơn Lôi nên để tiếp tục công việc này, anh buộc phải ăn ngủ tại trạm


Ngoài ra, chính quyền còn tổ chức các điểm bán hàng lưu động, đưa hàng hoá thiết yếu vào từng thôn, xóm. Người dân trong xã không quá lo lắng về việc thiếu các nhu yếu phẩm trong 20 ngày tới.
Một vài người dân cũng mua thêm mì tôm, thịt trứng…để dự trữ. Chính quyền địa phương hỗ trợ mỗi người dân 40.000 đồng/ngày nếu cách ly tại nhà và 60.000 đồng/ngày đối với trường hợp cách ly tập trung.

Ngoài việc lập các chộn chặt để kiểm soát người ra vào, trước đó, UBND huyện Bình Xuyên đã tổ chức phun thuốc khử trùng trên toàn bộ địa bàn xã Sơn Lôi. Tuy nhiên, do địa bàn rộng lớn với diện tích 959,08 ha và gần 2.500 hộ dân, tỉnh Vĩnh Phúc đã tăng cường thêm cán bộ và máy phun thuốc của huyện Vĩnh Tường sang hỗ trợ.


Trong tổng số 11 ca nhiễm virus corona ở Vĩnh Phúc, đến nay đã có 7 người khỏi bệnh.Sở Y tế Vĩnh Phúc đã huy động 151 cán bộ y tế tăng cường cho 13 xã trọng điểm ở huyện Bình Xuyên.

Khi được hỏi về việc tại sao không ở Hà Nội tránh dịch, anh Tuyển cười: “Chẳng biết bao giờ mới hết dịch. Còn nhà còn cửa ở đây làm sao mà không về được”.

Nhân viên hãng hàng không đang khử trùng máy bay. Ảnh: AP

Tránh lây nhiễm virus corona khi đi máy bay

Bác sĩ David Powell, cố vấn y tế Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế cho rằng nguy cơ lây nhiễm Covid-19 trên máy bay thấp song hành khách nên rửa sạch tay.

“Nguồn lây nhiễm thực tế không đến từ không khí có sẵn trên máy bay mà từ những hành khách”, bác sĩ David Powell nói.

Hầu hết hãng hàng không thời gian qua đã hủy bỏ các chuyến bay đến Trung Quốc, đặc biệt là tới những vùng có dịch viêm phổi do virus corona (Covid-19). Nhiều người lo ngại bị lây nhiễm khi đi máy bay. Tuy nhiên trên thực tế, nguy cơ này theo bác sĩ David là tương đối thấp.

Hệ thống không khí trên máy bay rất khác so với các tụ điểm như rạp chiếu phim hoặc tòa nhà văn phòng. Chúng là sự kết hợp của không khí trong lành và luồng khí đối lưu, đi qua các bộ lọc tương tự với thiết bị được sử dụng trong phòng phẫu thuật. Chính vì vậy, môi trường trên máy bay được đảm bảo an toàn đến 99,97%, không có virus hoặc các loại hạt bụi khác.

Nhân viên hãng hàng không đang khử trùng máy bay. Ảnh: AP
Nhân viên hãng hàng không đang khử trùng máy bay. Ảnh: AP

Nếu phát hiện người dương tính với nCoV trên chuyến bay, máy bay sẽ được tiến hành các biện pháp khử trùng phù hợp.Nguy cơ nhiễm virus khi chạm tay vào ghế ngồi, tay vịn hoặc bất cứ vật dụng nào thậm chí còn lớn hơn nhiều, bởi đây là bề mặt trú ngụ thường thấy của virus. Tuy nhiên, thời gian tồn tại của chúng không lâu và có thể bị loại bỏ sau quá trình dọn dẹp thông thường.

“Mọi người liệu có tiếp tục đi máy bay không ư? Tôi sẽ trả lời nó bằng một câu hỏi khác, rằng liệu tôi có dừng đi xem phim, chơi thể thao, đi nghe ca nhạc hoặc tới hội nghị không? Tôi không nghĩ vậy”, bác sĩ David nói.

Ông khuyến cáo hành khách nên rửa tay sạch sẽ để ngăn ngừa virus một cách hiệu quả nhất.

“Tránh chạm vào mặt bạn. Nếu ho hoặc hắt hơi, hãy che miệng bằng tay áo. Tốt hơn nữa thì dùng khăn giấy và vứt đi cẩn thận. Sau đó lại rửa tay thật sạch và lau khô. Đây là biện pháp tốt nhất. Nếu không tiện, bạn có thể dùng nước rửa tay có cồn”, ông nói.

Bác sĩ David cũng cho rằng đeo khẩu trang là một biện pháp tốt để ngăn ngừa nhiễm bệnh, tuy nhiên không phải lúc nào cũng hiệu quả. Thậm chí, sử dụng khẩu trang trong thời gian quá dài còn phản tác dụng, có thể tạo điều kiện cho virus cư trú xung quanh. Khẩu trang ẩm ướt cũng là môi trường lý tưởng để vi khuẩn và virus phát triển.

Di chuyển giữa các nước tạo điều kiện thuận lợi cho virus lây lan. Tuy nhiên, các hãng hàng không cũng đóng vai trò quan trọng trong công tác dập dịch. Nếu các quốc gia hoàn toàn đóng cửa biên giới, tình hình có thể trở nên tồi tệ hơn rất nhiều. Điều này từng xảy ra vào vụ dịch Ebola năm 2014. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã không thể đưa các chuyên gia tới nước có người nhiễm bệnh để lấy mẫu sinh phẩm, làm chậm công tác xác định cách điều trị hiệu quả.

Tính đến ngày 14/2, thế giới ghi nhận hơn 65.000 trường hợp dịch Covid-19, trong đó 1.489 người đã tử vong, chủ yếu ở Trung Quốc đại lục. 7.060 người khác được chữa khỏi.

Chen Ying và bạn trai trao nhau nụ hôn hôm 4/2 qua kính cách ly. Ảnh: Chinanews.

Chuyện tình của những bác sĩ ở tâm dịch

TRUNG QUỐC – Nữ y tá Chen Ying đứng trong tấm kính nói chuyện qua điện thoại với bạn trai. Hôm ấy là 4/2, ngày thứ 11 cặp tình nhân này chưa gặp nhau.

– Em yêu, anh nhớ em rất nhiều!

– Em cũng nhớ anh

– Anh muốn nhìn mặt em. Mặt em đã đỡ đau chưa?

– Ổn hơn rồi

– Anh muốn ôm em vào lòng

– Em cũng vậy…

Huang Qianrui cầm trên tay món súp cá trê, bên cạnh nhiều đồ ăn vặt khác cho bạn gái. Giọng anh lo lắng: “Mắt em có quầng thâm, người cũng gầy đi nữa. Không phải em chỉ còn 40 kg đấy chứ?”.

Họ trao nhau nụ hôn qua tấm kính cách ly, qua khẩu trang. Mắt đôi tình nhân hoen đỏ.

Chen Ying và bạn trai trao nhau nụ hôn hôm 4/2 qua kính cách ly. Ảnh: Chinanews.
Chen Ying và bạn trai trao nhau nụ hôn hôm 4/2 qua kính cách ly. Ảnh: Chinanews.

“Khi ấy dịch bệnh bắt đầu lan rộng, nhưng tôi còn khá trẻ và nghĩ sẽ không bao giờ được gửi ra tiền tuyến”, cô chia sẻ. Nhưng sau khoá đào tạo ngắn, cô được chọn đi. Mẹ cô đã khóc, còn Chen không một chút sợ sệt nói: “Chọn nghề này là để tiến lên vào những lúc thế này”.Nếu không có dịch, Chen Ying, 25 tuổi sẽ làm cô dâu vào ngày 14/2. Nhưng hôm mùng Một Tết, Chen nhận được thông báo khẩn từ Bệnh viện liên kết thứ tư của Đại học Y khoa Chiết Giang, yêu cầu tham gia tập huấn phòng dịch. Lúc đó cả gia đình và bạn trai đều không biết có một trận chiến khó khăn đang chờ đợi Chen.

Nhiệm vụ khó khăn hơn Chen Ying hình dung. Mỗi ngày, cô mặc quần áo bảo hộ nặng nề, không chỉ phải làm những công việc của điều dưỡng như lấy máu, điều trị mà còn chịu trách nhiệm thu gom rác, tổ chức tiếp tế… Đeo khẩu trang và kính bảo hộ làm khuôn mặt của Chen hằn đỏ. Sau một đêm, những vết hằn trên sống mũi, dưới mắt vẫn không giảm và cô lại tiếp tục công việc vào hôm sau. Cô dặn bạn trai mua miếng dán mụn, với hy vọng làm dịu cơn đau.

Huang Qianrui trước đây thường đưa đón cô đi làm mỗi ngày dù bận tới đâu. Nhưng giờ Chen Ying phải “cấm trại”, nên Huang ủng hộ theo cách khác. Anh luôn thức đến 2 giờ để được gọi video khi bạn gái hết giờ làm, đi bộ từ khu cách ly về kí túc xá. Quãng đường chỉ mất 10 phút nhưng tối om nên Chen rất sợ.

Sáng 10/2, Xing Zengchen mang đồ ăn tới cho bạn gái Qu Jiangyue, người đang làm nhiệm vụ chăm sóc bệnh nhân coronaKhi anh chuẩn bị bước tới dải phân cách thì Qu nói to: “Để túi ở đó xuống đó, đừng qua đây anh ơi”.

Xing đặt túi xuống và lùi lại. Bạn gái anh tiến nhanh, cầm lấy túi. Toàn bộ cuộc gặp của đôi tình nhân chưa đầy một phút. Họ vẫy chào nhau.

Để đảm bảo anh toàn cho bạn trai, Gu bảo anh đứng cách xa mình. Ảnh: Chinanews
Để đảm bảo anh toàn cho bạn trai, Gu bảo anh đứng cách xa mình. Ảnh: Chinanews

“Cô ấy đặc biệt xúc động với tình hình ở Vũ Hán. Mỗi lúc theo dõi tin tức ở đó cô ấy thường rơi nước mắt”, anh nói. Tới một ngày cô nói với bạn trai sẽ xung phong đến Hồ Bắc. Mặc dù sau đó Qu không được đến tâm điểm dịch nhưng được chọn đến khu chăm sóc bệnh nhân cách ly nguy kịch tại bệnh viện cô công tác. Sau tốt nghiệp đại học năm 2017, Qu Jiangyue được phân công làm y tá tại khoa chăm sóc đặc biệt của Bệnh viện nhân dân tỉnh Hà Nam, còn Xing làm y tá trong phòng phẫu thuật của Bệnh viện y học Hàng hải tỉnh Hà Nam. Họ yêu nhau hơn 2 năm và chàng trai đã ấp ủ ý định cầu hôn.

Tính chất công việc khác trước. Xing thường gửi tin nhắn mỗi sáng, nhiều lúc bạn gái không trả lời, nhưng anh không buồn. Cứ vài ngày anh lại mang một số nhu yếu phẩm cho bạn gái. Chỉ nhìn nhau vội vàng cũng đủ khiến anh ấm lòng. 

“Thật ra trước bạn gái vào khu cách ly, tôi đã lấy can đảm cầu hôn, nhưng cô ấy bảo chờ đợi. Tôi sẽ không từ bỏ. Tôi sẽ cầu hôn cô ấy thật lãng mạn khi dịch bệnh qua đi”, anh nói.

Những ngày qua ở đất nước đông dân nhất thế giới này, nhiều đôi trai gái, nhiều cặp vợ chồng phải ly tán để tham gia vào “cuộc chiến không thuốc súng”. Trong giờ phút nguy nan, các cá nhân đều đặt hạnh phúc sau việc cứu người, chống dịch, nhưng cũng vì thế tình yêu thêm đẹp.

Đó là cuộc gặp gỡ ngẫu nhiên trong hành lang Bệnh viện nhân dân Thiệu Hưng, tỉnh Chiết Giang của một cặp vợ chồng đang mặc quần áo bảo hộ kín mít, vào 5h chiều ngày 4/2. “Xin lỗi, có phải Chen Bing không?” “Có phải em không?”. Họ chỉ tay vào nhau, nhận nhau qua giọng nói và ánh mắt, rồi trao nhau một cái ôm bất ngờ. Chỉ sau 20 giây họ lướt qua nhau.

Rất gần nhưng rất xa là trường hợp vợ chồng bác sĩ Tu Shengjin và Cao Shan của Bệnh viện Vũ Hán Jinyintan. Kể từ khi dịch bệnh bắt đầu, họ đã đứng trên tuyến đầu. Một người làm ở tầng năm và người làm ở tầng sáu. Cách nhau chỉ vài bước chân thôi nhưng cặp vợ chồng kết hôn 14 năm này đã nhiều ngày không gặp nhau. 

Rất gần nhưng cũng rất xa là tình cảnh vợ chồng bác sĩ Tu Shengjin và Cao Shan trong mùa dịch. Ảnh: Nhân dân nhật báo.
Rất gần nhưng cũng rất xa là tình cảnh vợ chồng bác sĩ Tu Shengjin và Cao Shan trong mùa dịch. Ảnh: Nhân dân nhật báo.

Tại bệnh viện liên kết thứ tư của Đại học Y khoa Chiết Giang, vợ chồng bác sĩ cấp cứu Zuo Zhongqiang và bác sĩ nhiễm trùng Li Mo đều muốn ra tiền tuyến. Nhưng Li Mo cho rằng đặc điểm công việc của mình sẽ đóng góp được nhiều hơn ở vùng dịch, vì thế cô đã khuyên chồng ở lại phòng cấp cứu. “Nếu em có làm sao, hãy chăm sóc bố mẹ em”, cô nói.Hôm 29/1, tại một bệnh viện ở Đức Châu, tỉnh Sơn Đông, bác sĩ hô hấp Bai Yuming và vợ y tá ‘”hẹn hò” bên ngoài khu cách ly. Người vợ không thể ngừng khóc. “Muốn anh ôm em”, cô vợ trẻ nói rồi chạy đi.

Cuộc chiến này cũng không ngăn được nhiều đôi uyên ương cam kết. Cảnh sát cứu hỏa Qin Dushan, 28 tuổi và bạn gái Wang Lingling, một y tá định ngày cưới vào 1/2. Dịch bệnh nổ ra, cả hai cùng tham gia chống dịch tại quê nhà Tứ Xuyên.

Không muốn bỏ lỡ ngày đẹp đã chọn, họ quyết định cưới qua video call. Hôn lễ diễn ra trong 5 phút, không hoa, không nhẫn, trước sự chứng kiến của 10 đồng nghiệp.

Chàng sĩ quan Yang Lu, công tác tại công an quận Đại Đông, Thẩm Dương đã có mối tình 5 năm với Lu Meng, y tá thuộc Bệnh viện Nhân dân số 10 Thẩm Dương. Họ dự định cưới tuần trước nhưng vì cùng tham gia chống dịch nên phải hoãn.

Trước ngày bạn gái vào khu cách ly 5/2, chàng trai đã gây bất ngờ cho cô. Anh đến bệnh viện với một bó hoa lớn và trao cô chiếc nhẫn cưới. Lu Meng bất ngờ và xúc động. Giây phút ôm nhau, Yang Lu nói: “Khi hoa xuân nở rộ, anh sẽ cưới em và chúng ta sẽ nắm tay nhau tới già”.

Tính đến ngày 13/2, số người thiệt mạng vì bệnh Covid-19 tăng lên 1.363 người, trong đó 1.361 ca ở Trung Quốc đại lục. Cuộc chiến này không biết đến bao giờ mới kết thúc.

Dù vậy, những điều đó chẳng thể ngăn cản những người yêu nhau dành tình cảm cho nhau. Huang Qianrui nói, đã yêu ngay từ cái nhìn đầu tiên nữ y tá Chen Ying. Dịch corona đã phá vỡ kế hoạch cưới của họ, nhưng giờ họ có một thoả thuận ngọt ngào: Ngày mà dịch bệnh kết thúc, Huang sẽ đứng đợi trước của bệnh viện và chở Chen đi nhận giấy kết hôn.

Bảo Nhiên (Theo Chinanews, Xinhua, Sohu)

Gundogan giành hai Ngoại hạng Anh với Guardiola. Ảnh: Reuters.

Gundogan: ‘Chơi cho Klopp và Guardiola là một đặc ân’

Tiền vệ Man City, Ilkay Gundogan cho rằng nhiều đồng nghiệp ghen tị với anh về chuyện là học trò của hai HLV hay nhất thế giới.

“Jurgen Klopp và Pep Guardiola là hai HLV hay nhất thế giới. Việc được cả hai dẫn dắt là một đặc ân với tôi”, anh nói. “Tôi nghĩ rất nhiều cầu thủ bóng đá ghen tị với tôi vì họ không có cơ hội đó. Hai HLV đều có một vị trí trong trái tim tôi. Cả hai đã dạy tôi rất nhiều và là một phần trong thành công của tôi”.

Gundogan giành hai Ngoại hạng Anh với Guardiola. Ảnh: Reuters.
Gundogan giành hai Ngoại hạng Anh với Guardiola. Ảnh: Reuters.

Từ năm 2016, anh đầu quân cho Man City của HLV Pep Guardiola. Với đội bóng Anh, Gundogan đã giành hai Ngoại hạng Anh, hai Cup Liên đoàn, một  Cup FA và hai Siêu Cup Anh.Gundogan từng thi đấu năm năm dưới sự dẫn dắt của Jurgen Klopp tại Borussia Dortmund. Trong thời gian đó, hai người cùng nhau giành một Bundesliga, một Cup Quốc gia Đức và một Siêu Cup Quốc gia. 

Trước khi về Man City, Gundogan từng có cơ hội tái ngộ Klopp ở Liverpool. Tuy nhiên, anh quyết định từ chối để tìm trải nghiệm mới. “Tôi tin vào những thách thức trong cuộc sống và tôi luôn cố gắng thử thách bản thân”, anh nói. “Nếu tôi không ra khỏi vùng an toàn của mình, tôi sẽ không bao giờ thay đổi và không bao giờ tiến bộ. Tôi đã trải qua bốn năm tuyệt vời với Klopp và tôi ngưỡng mộ ông ấy cả về cá tính lẫn nghề nghiệp. Nhưng tôi cảm thấy cần điều gì đó mới mẻ. Khi chọn CLB mới, tôi không nghĩ về việc tiếp tục với Klopp. Đó là một phần lý do để tôi không đến Liverpool”.

Sau những năm thành công của Man City và Gundogan, Liverpool đang đứng dậy mạnh mẽ dưới sự dẫn dắt của Klopp. Sau khi giành Champions League mùa trước, đội bóng áo đỏ đang bỏ xa Man City 22 điểm tại Ngoại hạng Anh.

Thanh Quý (theo Goal)

Trần Ban Hùng

Hiệp sĩ bất đắc dĩ

Có lần, một hiệp sĩ buông câu nói khiến tôi thấm thía: “Xã hội nhiều hiệp sĩ chứng tỏ các cơ quan chức năng chưa đóng tròn vai của mình”.

Tôi vẫn thầm cảm ơn và tự hào khi kể về những hiệp sĩ cà phê chăm chỉ và giỏi giang của mình mỗi lần làm việc với bạn bè quốc tế. Tôi hỏi về nông nghiệp thông minh, người nông dân ú ớ mãi không trả lời được, thế nhưng cánh đồng cà phê anh canh tác đạt năng suất hàng đầu thế giới. Tôi gọi người như anh là một “hiệp sĩ”.

Trần Ban Hùng
Trần Ban Hùng

Tại Tây Nguyên, vườn của anh đạt 4,5 tấn cà phê cộng với thu nhập từ sầu riêng khoảng 35 triệu đồng mỗi hecta một vụ. Anh áp dụng hệ thống tưới nước tiết kiệm cũng như luôn dự báo được thời tiết năm nay thế nào thông qua tích luỹ kinh nghiệm, theo dõi thông tin và học hỏi vài năm qua.

Khác với nhiều nước, vườn cà phê của nông dân Việt Nam luôn trồng thêm các cây che bóng như sầu riêng, bơ hoặc tiêu. Mô hình nhiều cây một vườn đã được thực hành tại Ấn Độ và nông dân Việt Nam rất nhanh nhạy áp dụng. Và dù áp dụng muộn hơn Ấn Độ nhưng thu nhập từ rẫy cà phê, điều của nông dân nước ta thường hiệu quả hơn. 

Ít ai biết, nhiều năm nay, nông dân Việt Nam vẫn luôn bán cà phê cạnh tranh hàng đầu thế giới vì năng suất của chúng ta thường cao gấp đôi hay ba nước khác. “Việt Nam đang phá giá cà phê khi chấp nhận bán mức sàn của giá thế giới, trong khi giá tại Indonesia cao gấp ba lần”, một đồng nghiệp của tôi mới phàn nàn. Tôi không phiền lòng, tôi thầm vui vì đó chính là nông nghiệp thông minh – đích đến của nhiều quốc gia. Đôi khi nông nghiệp thông minh không phải mỹ từ nằm trên các báo cáo trong phòng máy lạnh, nó chính là cách người nông dân canh tác sáng tạo và hiểu biết trên mảnh đất của mình.

Nhưng ngoài hiệp sĩ cà phê, tôi còn có nhiều bạn là những hiệp sĩ khác. Họ là những người giải cứu nông sản thầm lặng, giải cứu bào thai sắp bị các bà mẹ trẻ phá bỏ, hay hiệp sĩ bắt cướp. Họ vốn không có tí chuyên môn nào liên quan đến việc mà trở thành Don Quijote chiến đấu với cối xay gió.

Năm nào cũng vậy, ngành nông nghiệp cũng đương đầu với khó khăn tiêu thụ, đều như vắt chanh, các hiệp sĩ xuất hiện. Họ, những sinh viên, công chức hay các tiểu thương sẵn sàng bỏ thời gian, công sức, tiền bạc, mua cùng giá của nông dân và bán lại cùng giá cho người tiêu dùng, lên mạng huy động mọi người ủng hộ nông dân…

Nhưng có những hiệp sĩ tôi quen lại không cảm thấy tự hào. Có một “hiệp sĩ” nói thẳng với tôi rằng xã hội không cần các hiệp sĩ mới là thịnh vượng, ổn định, nơi các cơ quan chức năng đều thực hiện tốt vai trò họ được trả lương. Vậy những người có chuyên môn và được phân công giải quyết những việc kia đi đâu hết, để cho công dân tự phát phải làm? Câu hỏi này nhiều người đã hỏi, nhiều người đã trả lời. Kết quả, chúng ta vẫn còn vô số hiệp sĩ theo thời vụ, nhảy vào những việc bao đồng bởi lòng trắc ẩn.

Có người bạn tôi thắc mắc, tại sao Việt Nam không xây dựng các sàn giao dịch nông sản điện tử B2B (doanh nghiệp với doanh nghiệp) hay B2C (doanh nghiệp với người tiêu dùng) cho ngành hàng nông sản như nhiều nước. Tôi từng chứng kiến một tổ chức khu vực đã xây dựng sàn giao dịch B2B cho các hợp tác xã sản xuất cà phê Việt kết nối với các nhà mua trên thế giới. Kết quả là sàn giao dịch gần như không có hoạt động nào bởi “tình đơn phương”. Các nhà sản xuất rất hào hứng tham gia, đăng tải thông tin bán hàng, nhưng phía mua hàng thì hững hờ vì họ đã có sẵn các kênh cung cấp quen thuộc với chất lượng ổn định và giá thành đã được cam kết. Họ không muốn bị rủi ro khi lựa chọn một bên cung cấp mới, chưa được xác nhận chắc chắn về chất lượng, uy tín hay năng lực hậu cần khi đóng gói, vận chuyển và xuất khẩu.

Tức là, dù với ý tưởng nào, bệnh của ngành nông nghiệp Việt Nam vẫn phải trị từ gốc. Giả sử, sàn giao dịch nông sản hiện đại được mở cho Việt Nam, liệu dưa hấu, tỏi, vải, tôm cá có đủ tiêu chuẩn để xuất sang các thị trường châu Âu, Nhật, Mỹ không? Câu trả lời gần như chắc chắn là “không”. Những nông sản được giải cứu thực ra chỉ có thể bán được trong nước và cho thị trường rất dễ tính là Trung Quốc thông qua đường tiểu ngạch. Sắp tới, khi nước này siết chặt hơn việc nhập tiểu ngạch, bộ phim “giải cứu nông sản” còn được công chiếu dày đặc hơn.

Tôi yêu hình ảnh anh chàng Don Quijote lãng mạn thời thơ ấu nhưng luôn mong xã hội chúng ta dần sẽ không còn hiệp sĩ, những Lục Vân Tiên, bởi tất cả cơ quan chức năng thực sự hoạt động hiệu quả. Ví như riêng với nông sản, là khi các viện nghiên cứu đưa ra được các giống phù hợp với thổ nhưỡng, thời tiết và đặc biệt là nhu cầu thị trường; những người làm chính sách, quản lý nông nghiệp và thương mại dự đoán sát sức cầu cho từng năm, từng thời vụ và đưa ra khuyến cáo, hướng dẫn cụ thể cho nông dân trước mỗi vụ; người có chức năng biết kết nối với nơi tiêu thụ phù hợp. Và cả nông dân sẽ thay đổi thái độ, thực hành canh tác có đạo đức, chú trọng chất lượng và uy tín sản phẩm.

Còn khi vẫn trông chờ vào một người mua để rồi chong đèn đợi giải cứu bởi lòng thương hại thì sự tự tôn của chính người một nắng hai sương sản xuất của ra cái ăn cho cả xã hội sẽ bị bào mòn. Liệu đến ngày nào, hiệp sĩ biến mất, còn nông dân tự tin rằng: Cảm ơn, chúng tôi không cần giải cứu!

Trần Ban Hùng

Jesse-Peterson

Cái gì cũng ăn

Đang rảo bước, tôi bỗng khựng lại. Ở góc khu vườn, ba con hổ con được ngâm trong một bình rượu khổng lồ.

Jesse-Peterson
Jesse-Peterson

Đó là gần chục năm trước, một đại gia của thành phố Thái Bình mời tôi đến trang trại của ông ăn tối. Suốt quãng đường ngồi cùng nhóm người trên chiếc xe hơi lăn bánh tới Tiền Hải, tôi rất hồi hộp. Một người nước ngoài được tham gia vào nhóm này, đi ăn uống và chơi tennis, là vinh dự đặc biệt.

Chiếc xe dừng ở cuối con đường, một căn biệt thư lộng lẫy hiện ra trước mắt tôi, rõ ràng chủ căn nhà vô cùng giàu có. Ông dắt chúng tôi tham quan một vòng trang trại.

Đang vui vẻ giới thiệu khu vườn với ba con hổ đặc biệt quý, ông không biết tôi kinh hãi nhìn ông. Một gã lạc hậu về mặt đạo đức. Ông không hiểu hậu quả của hành động mình gây ra, tệ hơn, là không quan tâm và không nhận ra sự bàng hoàng của tôi. Chỉ có một điều tôi biết chắc ông quan tâm: sự sĩ diện.

Một cậu nhóc tầm 14 tuổi đi cùng tôi, con trai của một trong những người cùng tham dự bữa tối hôm ấy. Em cũng chứng kiến cảnh ba con hổ bị ngâm rượu đó, lập tức cảm thấy có gì đó không đúng. Đôi mắt em đỏ hoe. Cậu nhóc nói nhỏ với bố: “Bố ơi, con thấy cái này không tốt chút nào”. Ông bố im lặng, quay mặt đi nơi khác, có lẽ ông không biết nên nói gì.

Tôi nhìn cậu nhóc, cũng không biết phải làm thế nào. Và đây chính là vấn đề. Nhiều khi ở xã hội Việt Nam, khi người ta gặp một việc không đúng, họ sẽ vờ như không thấy hoặc không nói thẳng sự phản đối, giữ trong bụng.

Tôi ngưỡng mộ cậu bé, thấy cái gì đó sai liền nói ra. Mặt khác, tôi lại chạnh lòng khi nghĩ rằng cậu bé có thể dần đánh mất sự trong sáng đó khi bị ngập tràn xung quanh những người lớn lờ đi cái sai trong xã hội. Hết người này tới người khác im lặng trước cái sai, hẳn sẽ làm em suy sụp lắm.

Tôi đúc kết được điều này vì sau bao năm, những chuyện không hay cứ mãi lây lan, không thay đổi. Tương lai sẽ ra sao tôi cũng không biết. Nhưng tôi tin chắc một điều, tiếp tục ăn gần như mọi con vật sẽ dẫn chúng ta đến hai sự lựa chọn. Một là nhận thức được rằng đó là hành động xấu, gây hại cho chính mình, con cháu mình và dừng lại. Hai là chúng ta sẽ chuốc lấy hậu quả, sẽ càng có nhiều loại dịch bệnh như virus corona tấn công để dạy cho chúng ta bài học bất ngờ.

Tổ tiên loài người từ xa xưa đã chọn lọc thức ăn qua hàng nghìn năm. Loài động vật nào có thể ăn được, an toàn nhất, bổ dưỡng nhất và dễ nuôi, ít gây hại nhất đã được đem về trang trại. Có một danh sách những động vật thuần hoá mà chúng ta có thể ăn. Một mặt nó hỗ trợ trực tiếp cho những nông dân chăn nuôi, mặt khác nó chứng minh sự hợp lý với tự nhiên và cả con người qua hàng ngàn năm. Tất nhiên đôi khi cũng nảy sinh vài vấn đề như động vật chăn nuôi bị nhiễm bệnh hay những người vô đạo đức tiêm  hoá chất vào thịt.

Một trong những ám ảnh của loài người, đại dịch Ebola đã bắt nguồn từ động vật hoang dã. Hơn 28 nghìn người đã mắc bệnh này và hơn 11 nghìn người đã chết. Thịt chuột, món khoái khẩu của nhiều người Việt Nam đã gây nên “cái chết đen” – một trong những đại dịch tàn khốc nhất lịch sử loài người. Giữa thế kỷ 14, dịch hạch giết chết khoảng 1/3 dân số châu Âu – ước 25 triệu người.

Năm 2002, SARS – virus cực nguy hiểm – bắt nguồn từ những người ăn thịt cầy hương hay dơi. Và đến tận bây giờ, SARS vẫn tồn tại, tìm ẩn trong quần thể động vật ngoài thiên nhiên và vẫn còn khả năng quay lại thế giới của con người bất cứ khi nào. Virus corona, dù nguồn gốc chưa đủ rõ ràng, cũng được dự đoán đến từ những động vật hoang dã bị con người ăn thịt. Tôi thấy nó có vẻ như có một quy luật nhân -quả ở đây, thiên nhiên trả đũa cho sự tham ăn vô tận của con người.

Chỉ cần mỗi người bớt tham lam đi, bớt muốn có mọi thứ ngoài thiên nhiên, những cây gỗ đẹp, những con thú đẹp, ăn hết những thứ mới lạ vì muốn thử hay có tiền nên muốn có tất cả, như vị đại gia kia muốn có Chúa Sơn lâm trong nhà. Thế giới này và các sinh linh sẽ bớt đau đớn đi rất nhiều. Hãy tự hỏi, ăn một con thú hoang, bạn có hạnh phúc, khỏe mạnh, sống lâu hay được trọng vọng hơn không? Chưa có bất kỳ bằng chứng nào cho điều đó.

Tôi nghĩ về lý do nhiều người, đặc biệt ở châu Á, vẫn thích ăn thịt chó mèo, cầy hương, tê tê, dơi, nhím, chuột, rắn, khỉ… là bởi cách giáo dục. Có một suy nghĩ đã sai ở đây, rằng sự sống của con người thì đáng quý hơn các con vật, nên con người được ăn thịt chúng bất cứ khi nào; hay thịt thú hoang dã quý và bổ hơn ‘thịt thường’. Chẳng mấy ai đấu tranh đến cùng hay lên tiếng. 

Nhưng những bài học đạo đức nhiều khi đã không chỉ vỏn vẹn trong mấy cuốn tập ở trường. Thế hệ sau bắt chước thế hệ trước, ông bà ăn thì mình cũng ăn. Và nguyên nhân khác, ít ai lên tiếng nói ngăn cản những hành động này, để giúp con người bớt xấu xí hơn.

Khi thế giới chuẩn bị cho điều tồi tệ mang tên corona, nhiều người hoảng loạn về khẩu trang. Tôi biết nhiều người bị giảm thu nhập vì công việc ngưng trệ, cuộc sống đảo lộn. Vậy, để giúp đỡ nhau, làm việc cùng nhau để vượt qua khoảng thời gian đen tối này, hãy chọn điều tốt hơn. Đầu tiên, ngừng ăn thịt động vật hoang dã, quý hiếm.

Chất xúc tác cho sự thay đổi sẽ đến nếu bạn đã chán ngấy những hành động vô đạo đức hay những dạng bệnh tật chết người. Đừng đợi những cái chết của chính những người thân, hàng xóm, chúng ta mới thật sự giật mình suy nghĩ về hành xử ngu ngốc của mình.

Jesse Peterson
(Nguyên tác tiếng Việt)